Αγίου Μαξίμου του Ομολογητού: Περί του εν τω Ευαγγελίω βαστάζοντος το κεράμιον του ύδατος

ΑΓΙΟΥ ΜΑΞΙΜΟΥ ΤΟΥ ΟΜΟΛΟΓΗΤΟΥ

ΠΡΟΣ ΘΑΛΑΣΣΙΟΝ, ΠΕΡΙ ΔΙΑΦΟΡΩΝ ΑΠΟΡΙΩΝ ΤΗΣ ΑΓΙΑΣ ΓΡΑΦΗΣ

ΕΡΩΤΗΣΗ Γ΄: Περὶ τοῦ ἐν τῷ Εὐαγγελίῳ βαστάζοντος τὸ κεράμιον τοῦ ὕδατος

Ποιος είναι, σύμφωνα με το Ευαγγέλιο, εκείνος που μεταφέρει μέσα στην πόλη τη στάμνα με το νερό, και γιατί πρόκειται για νερό; Αυτόν συναντούν οι μαθητές που στέλνονται από τον Χριστό και λαμβάνουν την εντολή να τον ακολουθήσουν. Και ποιος είναι ο οικοδεσπότης; Και γιατί οι Ευαγγελιστές αποσιωπούν το όνομά του; Και τι σημαίνει το μεγάλο και στρωμένο ανώγειο, μέσα στο οποίο τελείται το φρικτό μυστήριο του θείου Δείπνου;[Λουκά 22,7-13: ῏Ηλθε δὲ ἡ ἡμέρα τῶν ἀζύμων, ἐν ᾗ ἔδει θύεσθαι τὸ πάσχα,  καὶ ἀπέστειλε Πέτρον καὶ ᾿Ιωάννην εἰπών· πορευθέντες ἑτοιμάσατε ἡμῖν τὸ πάσχα ἵνα φάγωμεν.  οἱ δὲ εἶπον αὐτῷ· ποῦ θέλεις ἑτοιμάσωμεν;  ὁ δὲ εἶπεν αὐτοῖς· ἰδοὺ εἰσελθόντων ὑμῶν εἰς τὴν πόλιν συναντήσει ὑμῖν ἄνθρωπος κεράμιον ὕδατος βαστάζων· ἀκολουθήσατε αὐτῷ εἰς τὴν οἰκίαν οὗ εἰσπορεύεται,  καὶ ἐρεῖτε τῷ οἰκοδεσπότῃ τῆς οἰκίας· λέγει σοι ὁ διδάσκαλος, ποῦ ἐστι τὸ κατάλυμα ὅπου τὸ πάσχα μετὰ τῶν μαθητῶν μου φάγω;  κἀκεῖνος ὑμῖν δείξει ἀνώγαιον μέγα ἐστρωμένον· ἐκεῖ ἑτοιμάσατε. ἀπελθόντες δὲ εὗρον καθὼς εἴρηκεν αὐτοῖς, καὶ ἡτοίμασαν τὸ πάσχα].

ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΑΓΙΟΥ ΜΑΞΙΜΟΥ:

Η Γραφή αποσιώπησε όχι μόνο το όνομα του ανθρώπου, στον οποίο ο Σωτήρας έστειλε τους δύο μαθητές για την προετοιμασία του Πάσχα, αλλά και το όνομα της πόλης στην οποία στάλθηκαν. Γι’ αυτό, σε μια πρώτη προσέγγιση, θεωρώ ότι με την πόλη δηλώνεται ο αισθητός κόσμος, ενώ με τον άνθρωπο στο σύνολό του το γένος των ανθρώπων. Προς αυτό αποστέλλονται, σαν μαθητές του Θεού Λόγου και ως πρόδρομοι που προετοιμάζουν τη μυστική ευωχία Του με την ανθρώπινη φύση, ο νόμος της Παλαιάς Διαθήκης και ο νόμος της Καινής. Ο πρώτος, μέσω της πρακτικής φιλοσοφίας, καθαρίζει την ανθρώπινη φύση από κάθε μολυσμό, ενώ ο δεύτερος, μέσω της θεωρητικής μυσταγωγίας, ανυψώνει γνωστικά τον νου από τα σωματικά προς τη θέαση των νοητών πραγματικοτήτων, οι οποίες είναι συγγενείς προς τον νου. Και απόδειξη γι’ αυτή την ερμηνεία αποτελεί το γεγονός ότι οι μαθητές που στάλθηκαν ήταν ο Πέτρος και ο Ιωάννης· γιατί ο Πέτρος είναι σύμβολο της πράξης, ενώ ο Ιωάννης σύμβολο της θεωρίας.

Γι’ αυτό, κατά τρόπο που ταιριάζει στον συμβολισμό, τους συναντά πρώτος εκείνος που βαστάζει τη στάμνα με το νερό, συμβολίζοντας με το πρόσωπό του όλους εκείνους οι οποίοι, κατά την πρακτική φιλοσοφία, βαστάζουν στους ώμους των αρετών τη χάρη του  Αγίου Πνεύματος, η οποία τους καθαρίζει μέσω της πίστεως από τους μολυσμούς και διαφυλάσσεται, σαν μέσα σε στάμνα, με τη νέκρωση των επίγειων μελών του σώματος. Έπειτα, μετά από αυτόν, έρχεται δεύτερος ο οικοδεσπότης που τους δείχνει το στρωμένο ανώγειο, ο οποίος συμβολίζει όλους εκείνους που, ακολουθώντας τη θεωρία, έχουν προετοιμάσει κατά τρόπο θεοπρεπή, με γνωστικά νοήματα και δόγματα, την υψηλή, καθαρή και μεγαλόπνοη διάνοιά τους, σαν ένα ανώγειο έτοιμο να υποδεχθεί τον μεγάλο Λόγο. Η δε οικία συμβολίζει την έξη, την εδραιωμένη εσωτερική κατάσταση της ψυχής που διαμορφώνεται με την ευσέβεια, προς την οποία έξη της ευσεβείας πορεύεται ο πρακτικός νους καλλιεργώντας την αρετή, ενώ κύριος αυτής γίνεται ο νους που καταλάμπεται από το θείο φως της μυστικής γνώσης, έχοντάς την πλέον αποκτήσει σαν να του ανήκει από τη φύση του. Και γι’ αυτό αξιώνεται, μαζί με τον πρακτικό νου, να δεχθεί την υπερφυή παρουσία του Σωτήρα Λόγου και να μετάσχει στη μυστική ευωχία Του.

Ο άνθρωπος, λοιπόν, παρουσιάζεται και ως ένας και ως δύο, εφόσον ο ένας αναφέρεται ως εκείνος που βαστάζει τη στάμνα, ενώ ο άλλος χαρακτηρίζεται ως οικοδεσπότης. Ένας, όπως είπα, ίσως λόγω της μίας ανθρώπινης φύσης, και δύο, επειδή η μία αυτή φύση διακρίνεται, ως προς την ευσέβεια, σε εκείνους που ακολουθούν την πράξη και σε εκείνους που ακολουθούν τη θεωρία. Αυτούς πάλι ο Λόγος, ενώνοντάς τους μέσω του Αγίου Πνεύματος, και έναν τους ονομάζει και έναν τους καθιστά.

Αν πάλι κάποιος θελήσει να ερμηνεύσει όσα ειπώθηκαν σε αναφορά προς τον κάθε άνθρωπο ξεχωριστά, δεν θα έχει απομακρυνθεί από την αλήθεια. Γιατί «πόλη» είναι η ψυχή του κάθε ανθρώπου, στην οποία αποστέλλονται διαρκώς, σαν μαθητές του Θεού Λόγου, οι λόγοι που αφορούν την αρετή και τη γνώση. «Εκείνος που βαστάζει τη στάμνα με το νερό» είναι ο καρτερικός τρόπος ζωής και λογισμός, ο οποίος βαστάζει στους ώμους της εγκράτειας, κρατώντας αναφαίρετη και απαραβίαστη, τη χάρη της πίστεως που δόθηκε κατά το βάπτισμα. Και η «οικία» είναι η κατάσταση και η έξη των αρετών, οικοδομημένη σαν από λίθους, από πολλά και διαφορετικά, στέρεα και ανδρεία ήθη και λογισμούς. Και το «ανώγειο» είναι η πλατιά και ευρύχωρη διάνοια και η δεκτικότητα για τη γνώση, στολισμένη με θείες θεωρίες μυστικών και απόρρητων δογμάτων. Και ο «οικοδεσπότης» είναι ο νους, ο οποίος διευρύνεται από τη λαμπρότητα της οικίας που έχει οικοδομηθεί σύμφωνα με την αρετή και από το ύψος, το κάλλος και το μεγαλείο της γνώσης. Σ’ αυτόν ο Λόγος έρχεται και κατοικεί μαζί με τους μαθητές Του, δηλαδή με τα πρώτα και πνευματικά νοήματα περί φύσεως και χρόνου, και του μεταδίδει τον ίδιο Του τον εαυτό¹. Γιατί αληθινό Πάσχα είναι η διάβαση του Λόγου προς τον ανθρώπινο νου, κατά την οποία ο Λόγος του Θεού προσέρχεται μυστικά σε όλους τους άξιους και, μέσω της μετοχής τους στα δικά Του αγαθά, τους χαρίζει την πληρότητα.

ΙΔΙΟΓΡΑΦΑ ΕΠΕΞΗΓΗΜΑΤΙΚΑ ΣΧΟΛΙΑ ΑΠΟ ΤΟΝ ΑΓΙΟ ΜΑΞΙΜΟ

1. Γιατί μέσα από τα όντα γνωρίζουμε τον Δημιουργό των όντων· και κυρίως ως «όντα» νοούνται οι λόγοι των δημιουργημάτων. Και «χρόνο» και «φύση» ονομάζει εκείνα μέσα στα οποία περιέχεται καθετί που υπόκειται στον χρόνο και στη φύση και στα οποία υπάγεται κάθε κτιστό ον, τόσο νοητό όσο και αισθητό, με τα οποία ο Λόγος και Θεός παρουσιάζεται στους άξιους. Γιατί γνωρίζεται από όσα βρίσκονται γύρω από Αυτόν και μέσα σε αυτά παρέχει ολόκληρο τον εαυτό Του, λαμβάνοντας για τον καθένα μορφή ανάλογη με τη δεκτικότητά του. Και ως «πνευματικά νοήματα περί χρόνου και φύσεως» εννοεί τη γνώση των λόγων τους, η οποία αποκτάται με την υπέρβαση της ύλης και της μορφής, δηλαδή της σάρκας και του κόσμου, μέσω Εκείνου που για χάρη μας έγινε αυτά.

ΠΡΟΣ ΔΟΞΑΝ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΤΡΙΑΔΙΚΟΥ ΘΕΟΥ,

μετάφραση και επιμέλεια κειμένου: Ελένη Λιναρδάκη, φιλόλογος

ΠΗΓΕΣ:

• www.myriobiblos.g
• Μαξίμου του Ομολογητού, Άπαντα τα έργα, Προς Θαλάσσιον, Περί διαφόρων αποριών της Αγίας Γραφής, Ερωτήσεις Α΄ έως ΝΓ΄, πατερικές εκδόσεις «Γρηγόριος ο Παλαμάς»(ΕΠΕ), εκδ. οίκος «Το Βυζάντιον», Θεσσαλονίκη 1992, τόμος 14Β, σελίδες 62-67.
• Π. Τρεμπέλα, Η Καινή Διαθήκη με σύντομη ερμηνεία (απόδοση στην κοινή νεοελληνική), εκδόσεις αδελφότητος θεολόγων «Ο Σωτήρ», έκδοση τέταρτη, Αθήνα 2014.
• www.greek-language.gr/
• Πηγή: https://www.impantokratoros.gr

 

Αγίου Μαξίμου του Ομολογητού: Τι είναι "ο χιτώνας ο μολυσμένος από τη σάρκα";

• Α

ΑΓΙΟΥ ΜΑΞΙΜΟΥ ΤΟΥ ΟΜΟΛΟΓΗΤΟΥ

ΠΡΟΣ ΘΑΛΑΣΣΙΟΝ,ΠΕΡΙ ΔΙΑΦΟΡΩΝ ΑΠΟΡΙΩΝ ΤΗΣ ΑΓΙΑΣ ΓΡΑΦΗΣ

ΕΡΩΤΗΣΗ ΙΒ΄: Περὶ τοῦ τίς ὁ ἀπὸ τῆς σαρκὸς ἐσπιλωμένος χιτών

Τι είναι «ο χιτώνας ο μολυσμένος από τη σάρκα»;

[Ιούδ. 1, 22-23: «Καὶ οὓς μὲν ἐλεεῖτε διακρινόμενοι, οὓς δὲ ἐν φόβῳ σῴζετε, ἐκ τοῦ πυρὸς ἁρπάζοντες, μισοῦντες καὶ τὸν ἀπὸ τῆς σαρκὸς ἐσπιλωμένον χιτῶνα (:Και σε άλλους να δείχνετε ευσπλαχνία και συμπάθεια, συζητώντας μαζί τους και πείθοντάς τους για τις κακοδοξίες τους και άλλους πάλι να προσπαθείτε να τους σώσετε με μεγάλη προσοχή και φόβο μήπως βλαφτείτε από τη συναναστροφή τους. Να τους αρπάζετε μέσα από τη φωτιά του εσχάτου κινδύνου, μισώντας σαν βρωμερό ένδυμα  και τη μολυσμένη από τα πάθη της σαρκός ζωή τους)»]

ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΑΓΙΟΥ ΜΑΞΙΜΟΥ:

Μολυσμένος χιτώνας είναι ο βίος που έχει κηλιδωθεί από τα πολλά παραπτώματα που γεννούν τα σαρκικά πάθη· γιατί ο τρόπος ζωής και συμπεριφοράς του κάθε ανθρώπου είναι σαν ένα ένδυμα, μέσα από το οποίο γίνεται φανερό αν αυτός είναι δίκαιος ή άδικος· ο δίκαιος έχει ως καθαρό χιτώνα τον ενάρετο βίο, ενώ ο άδικος έχει μια ζωή κηλιδωμένη από πονηρά έργα.

Ή, ακριβέστερα, χιτώνας μολυσμένος από τη σάρκα είναι η έξη και η διάθεση που αποτυπώνει στη συνείδηση της ψυχής, μέσω της μνήμης, τις πονηρές κινήσεις και πράξεις που προέρχονται από τη σάρκα. Και καθώς η ψυχή την βλέπει αυτήν την έξη διαρκώς να την περιβάλλει σαν χιτώνας, γεμίζει από τη δυσωδία των παθών. Γιατί, όπως από το Άγιο Πνεύμα, μέσω των αρετών που συνυφαίνονται μεταξύ τους σύμφωνα με την λογική τάξη, δημιουργείται για την ψυχή ένας χιτώνας αφθαρσίας, τον οποίο, όταν η ψυχή ενδυθεί, γίνεται ωραία και περίβλεπτη, έτσι και από τη σάρκα, με τα πάθη να συνυφαίνονται μεταξύ τους κατά τρόπο άλογο, σχηματίζεται ένας ακάθαρτος και κηλιδωμένος χιτώνας, ο οποίος φανερώνει από μόνος του την πραγματική κατάσταση της ψυχής, αφού της έχει προσδώσει μια άλλη μορφή και εικόνα, διαφορετική από τη θεϊκή.

ΠΡΟΣ ΔΟΞΑΝ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΤΡΙΑΔΙΚΟΥ ΘΕΟΥ,

μετάφραση και επιμέλεια κειμένου: Ελένη Λιναρδάκη, φιλόλογος

ΠΗΓΕΣ:

• www.myriobiblos.gr/
• Μαξίμου του Ομολογητού, Άπαντα τα έργα, Προς Θαλάσσιον, Περί διαφόρων αποριών της Αγίας Γραφής, Ερωτήσεις Α΄έως ΝΓ΄, πατερικές εκδόσεις «Γρηγόριος ο Παλαμάς»(ΕΠΕ), εκδ. οίκος «Το Βυζάντιον», Θεσσαλονίκη 1992, τόμος 14Β, σελίδες 92-94.
• Π. Τρεμπέλα, Η Καινή Διαθήκη με σύντομη ερμηνεία (απόδοση στην κοινή νεοελληνική), εκδόσεις αδελφότητος θεολόγων «Ο Σωτήρ», έκδοση τέταρτη, Αθήνα 2014.
• www.greek-language.gr/
• Πηγή: https://www.impantokratoros.gr

Προφητικά λόγια του Αγίου Κοσμά του Αιτωλού σχετικά με την αναβίωση του Βυζαντίου

 

Προφητικά λόγια του Αγίου Κοσμά του Αιτωλού σχετικά με την αναβίωση του Βυζαντίου

από το βιβλίο: «Ερμηνεία της Ιεράς Αποκαλύψεως κατά την Αγία Γραφή και τους Αγίους Πατέρες» – Μοναχού Μάξιμου Γαβριήλ Αγιορείτου

Ο Άγιος Κοσμάς ο Αιτωλός σχετικά με την αναβίωση, ανάσταση του Βυζαντίου είπε τα εξής σημαντικά:

α) «Όταν θα ιδήτε το χιλιάρμενο (δηλάδη, πάρα πολλά πολεμικά πλοία) στα ελληνικά υδατα, τότε θα λυθεί το ζήτημα της Πόλης.

β) Θα προσπαθούν να το λύσουν με την πένα (δηλαδή, με διπλωματικούς διαλόγους), μα δεν θα μπορούν, 99 φορές με τον πόλεμο και μια με την πένα.

γ) Αν το ζήτημα λυθεί με τον πόλεμο, θα πάθετε πολλές καταστροφές – στις τρεις χώρες μια θα μείνει.

δ) Στην Πόλη θα χυθεί αίμα, που τριχρονίτικο δαμάλι θα πλέξει.

ε) Οι Τούρκοι θα φύγουν, αλλά θα ξανάρθουν πάλι και θα φθάσουν ως τα εξαμίλια (στα έξι ναυτικά μίλια). Στο τέλος θα τους διώξουν στην Κόκκινη Μηλιά. Από τους Τούρκους το 1/3 θα σκοτωθεί, το άλλο τρίτο θα βαπτισθεί και μονάχα το 1/3 θα πάει στην Κόκκινη Μηλιά (δηλαδή στα βάθη της Μ. Ασίας).

στ) Πολλά θα συμβούν – οι πολιτείες θα καταντήσουν σαν παράγκες.

ζ) Καλότυχος, όποιος ζήσει μετά τον γενικό πόλεμο. Θα τρώγει με ασημένιο κουτάλι.

η) Μετά τον γενικό πόλεμο θα ζήσει ο λύκος με το αρνί.

θ) Θα είναι όγδοος αιώνας, που θα γίνουν αυτά (δηλαδή, στα Έσχατα).

ι) Ή τρεις ημέρες ή τρεις μήνες ή τρία χρόνια θα βαστάξει (ο γενικός Γ’ Παγκόσμιος Πόλεμος).

ια) Από τρία μπουγάζια στενά, Κρά, Κράψη και Μουζίνα, θα περνούν πολλά στρατεύματα για την Πόλη. Καλόν είναι τα γυναικόπαιδα να βγουν στα βουνά. Θα σας ρωτούν αν είναι μακριά η Πόλη· εσείς να μη λέτε την αλήθεια, διότι θα σας κακοποιήσουν. Ο στρατός αυτός δεν θα φθάσει στην Πόλη, στη μέση του δρόμου θα μάθει ότι ο πόλεμος ετελείωσε».

Άγιοι και Σοφοί , Δ. Παναγόπουλος (σελ. 42-49)

simeiakairwn.wordpress.com 

https://romioitispolis.gr

 

Αγίου Μαξίμου του Ομολογητού: Περί λύπης και ηδονής και επιθυμίας τε και φόβου

ΑΓΙΟΥ ΜΑΞΙΜΟΥ ΤΟΥ ΟΜΟΛΟΓΗΤΟΥ

ΠΡΟΣ ΘΑΛΑΣΣΙΟΝ, ΠΕΡΙ ΔΙΑΦΟΡΩΝ ΑΠΟΡΙΩΝ ΤΗΣ ΑΓΙΑΣ ΓΡΑΦΗΣ

ΕΡΩΤΗΣΗ Α΄: Περὶ λύπης καὶ ἡδονῆς καὶ ἐπιθυμίας τε καὶ φόβου

Είναι τα πάθη κακά από τη φύση τους ή γίνονται κακά εξαιτίας της χρήσης τους; Εννοώ δηλαδή την ηδονή και τη λύπη, την επιθυμία και τον φόβο, καθώς και όλα όσα ακολουθούν αυτά.

ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΑΓΙΟΥ ΜΑΞΙΜΟΥ:

Αυτά τα πάθη, όπως και τα υπόλοιπα, δεν δημιουργήθηκαν εξαρχής μαζί με την ανθρώπινη φύση· γιατί, αν είχαν δημιουργηθεί μαζί της, θα αποτελούσαν στοιχείο του ίδιου του ορισμού της φύσεως.

Λέω, λοιπόν, έχοντας διδαχθεί αυτό από τον μέγα Γρηγόριο Νύσσης, ότι τα πάθη εισήχθησαν εξαιτίας της πτώσεως από την τελειότητα [Αγίου Γρηγορίου Νύσσης, Περί παρθενίας, κεφ. 12,2: «Ὁ ἄνθρωπος, οὐ κατὰ φύσιν οὐδὲ συνουσιωμένον ἔσχεν ἐν ἑαυτῷ παρὰ τὴν πρώτην γένεσιν τὸ παθητικόν τε καὶ ἐπίκηρον [...] ἀλλ' ὕστερον ἐπεισήχθη τὸ πάθος αὐτῷ μετὰ τὴν πρώτην κατασκευήν (:Ο άνθρωπος κατά την αρχική δημιουργία του δεν ήταν από τη φύση του υποκείμενος στα πάθη και στη φθορά, ούτε τα είχε ως αναπόσπαστο  στοιχείο της ύπαρξής του· αυτή η κατάσταση εισήλθε σ’ αυτόν αργότερα, μετά την αρχική του δημιουργία)»], προσκολλήθηκαν δηλαδή στο πιο άλογο μέρος της ανθρώπινης φύσεως· μέσω αυτών, αντί της θείας και μακαρίας εικόνας, αμέσως μετά την παράβαση έγινε φανερή και ολοκάθαρη στον άνθρωπο η ομοίωσή του με τα άλογα ζώα. Ήταν πράγματι δίκαιο, αφού επισκιάστηκε η αξία που προσδίδει στον άνθρωπο το λογικό στοιχείο, η ανθρώπινη φύση να υποστεί τις συνέπειες εκείνων των γνωρισμάτων της αλογίας, τα οποία η ίδια επέλεξε με τη θέλησή της· έτσι ο Θεός, με σοφία, οικονόμησε ώστε ο άνθρωπος να οδηγηθεί στην επίγνωση της μεγάλης αξίας του λογικού του.

Ωστόσο, ακόμη και τα πάθη γίνονται καλά στους ενάρετους ανθρώπους¹, όταν εκείνοι, με σοφία, θα τα απομακρύνουν από τα γήινα και σαρκικά και θα τα χρησιμοποιούν για την απόκτηση των ουρανίων αγαθών. Για παράδειγμα, θα καθιστούν την επιθυμία κινητήρια δύναμη της νοερής επιδίωξης της θεωρίας των θείων. Την ηδονή θα την μεταβάλλουν σε καθαρή ευφροσύνη, η οποία πηγάζει από την έλξη του νου προς όσα χαρίζει ο Θεός. Τον φόβο θα τον μετατρέπουν σε προνοητική μέριμνα, ώστε να αποφύγουν τη μέλλουσα τιμωρία για τα αμαρτήματα. Και την λύπη θα την μεταβάλλουν σε μετάνοια που αποβλέπει στη διόρθωση του κακού που έχει ήδη γίνει. Και, για να το πω συνοπτικά, όπως οι έμπειροι γιατροί χρησιμοποιούν ακόμη και το δηλητήριο της οχιάς, αφού αφαιρέσουν την βλαβερή του ιδιότητα, για θεραπευτικούς σκοπούς, έτσι και οι ενάρετοι χρησιμοποιούν αυτά τα πάθη για την εξάλειψη μιας κακίας που είτε είναι ήδη παρούσα είτε αναμένεται, καθώς και για την απόκτηση και διαφύλαξη της αρετής και της γνώσης.

Επομένως, όπως είπα, αυτά τα πάθη γίνονται καλά εξαιτίας της ορθής χρήσης τους από εκείνους που αιχμαλωτίζουν κάθε λογισμό, υποτάσσοντάς τον στην υπακοή του Χριστού[Β΄Κορ. 10,4-5: «Τὰ γὰρ ὅπλα τῆς στρατείας ἡμῶν οὐ σαρκικά, ἀλλὰ δυνατὰ τῷ Θεῷ πρὸς καθαίρεσιν ὀχυρωμάτων·λογισμοὺς καθαιροῦντες καὶ πᾶν ὕψωμα ἐπαιρόμενον κατὰ τῆς γνώσεως τοῦ Θεοῦ, καὶ αἰχμαλωτίζοντες πᾶν νόημα εἰς τὴν ὑπακοὴν τοῦ Χριστοῦ (:Διότι τα όπλα της εκστρατείας μας δεν είναι αδύναμα ανθρώπινα όπλα, αλλά είναι δυνατά ενώπιον του Θεού για να γκρεμίζουν οχυρώματα. Κι όταν λέω οχυρώματα, δεν εννοώ πύργους ή φρούρια υλικά, αλλά πνευματικά. Δηλαδή ανατρέπουμε συλλογισμούς πονηρούς και κάθε υψηλοφροσύνη που υψώνεται σαν πύργος και εμποδίζει τους ανθρώπους να γνωρίσουν τον αληθινό Θεό. Ακόμη, με τα όπλα μας κατανικούμε σαν άοπλο και παραδομένο αιχμάλωτο κάθε ανθρώπινη επινόηση και σοφιστεία, και οδηγούμε όσους παραπλανιούνται απ’ αυτές στο να υπακούσουν στον Χριστό)»]. Και αν η Αγία Γραφή αποδίδει κάποια από αυτά τα πάθη είτε στον Θεό είτε στους αγίους· για τον μεν Θεό το κάνει για χάρη μας, ώστε, χρησιμοποιώντας όρους οικείους στην ανθρώπινη εμπειρία, να μας φανερώσει τις σωτήριες και αγαθοποιές ενέργειες της θείας πρόνοιάς Του²· για τους δε αγίους, επειδή δεν ήταν δυνατόν να εκφράσουν διαφορετικά, με την ανθρώπινη γλώσσα, τις νοερές τους σχέσεις και εσωτερικές διαθέσεις τους προς τον Θεό, παρά μόνο μέσω των παθών που είναι γνωστά στην ανθρώπινη φύση³.

 

ΙΔΙΟΓΡΑΦΑ ΕΠΕΞΗΓΗΜΑΤΙΚΑ ΣΧΟΛΙΑ ΑΠΟ ΤΟΝ ΙΔΙΟ ΤΟΝ ΑΓΙΟ ΜΑΞΙΜΟ

1. Με ποιον τρόπο και υπό ποιες προϋποθέσεις τα πάθη αυτά αποκτούν αγαθή λειτουργία [:Το σχόλιο «πῶς καὶ πότε» του αγίου Μαξίμου συνοψίζει ακριβώς όσα αναπτύσσονται στην παράγραφο αυτή, ότι δηλαδή τα πάθη γίνονται καλά ως προς τη χρήση τους όταν ο ενάρετος άνθρωπος τα απομακρύνει από τα σωματικά και τα στρέφει προς τα θεία, χρησιμοποιώντας τα για την απόκτηση και διαφύλαξη της αρετής και της γνώσεως. Στη συνέχεια ακολουθούν τα συγκεκριμένα παραδείγματα μεταστροφής των παθών: η ἐπιθυμία στρέφεται στα θεία, η ἡδονή στα θεία χαρίσματα, ο φόβος γίνεται προφύλαξη από τη μέλλουσα τιμωρία και η λύπη μετάνοια για το υπάρχον κακό].
2. Ότι η Αγία Γραφή παρουσιάζει τους διάφορους τρόπους με τους οποίους εκδηλώνεται απέναντί μας η θεία Πρόνοια, χρησιμοποιώντας τα πάθη που μας είναι γνωστά.
3. Ότι η Αγία Γραφή, χρησιμοποιώντας αυτές τις ονομασίες των παθών, φανερώνει την ιδιαίτερη σχέση και διάθεση των αγίων προς τον Θεό.

ΠΡΟΣ ΔΟΞΑΝ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΤΡΙΑΔΙΚΟΥ ΘΕΟΥ,

μετάφραση και επιμέλεια κειμένου: Ελένη Λιναρδάκη, φιλόλογος

ΠΗΓΕΣ:

• myriobiblos.gr
• greekdownloads3
• Μαξίμου του Ομολογητού, Άπαντα τα έργα, Προς Θαλάσσιον, Περί διαφόρων αποριών της Αγίας Γραφής, Ερωτήσεις Α΄ έως ΝΓ΄, πατερικές εκδόσεις «Γρηγόριος ο Παλαμάς»(ΕΠΕ), εκδ. οίκος «Το Βυζάντιον», Θεσσαλονίκη 1992, τόμος 14Β, σελίδες 56-59
• Π. Τρεμπέλα, Η Καινή Διαθήκη με σύντομη ερμηνεία (απόδοση στην κοινή νεοελληνική), εκδόσεις αδελφότητος θεολόγων «Ο Σωτήρ», έκδοση τέταρτη, Αθήνα 2014.
• 
  
• greek-language.gr
• 
  
• Πηγή: https://www.impantokratoros.gr